Skip to main content
← Quay lại thư việnPhương pháp

Tự Suy ngẫm

Tự suy ngẫm là việc chủ động xem xét suy nghĩ, hành động, và kết quả của chính mình để học hỏi từ chúng và hành động khác đi vào lần tới.

Tự suy ngẫm (self-reflection) có nghĩa là chủ động nhìn lại các quyết định của chính mình và hậu quả của chúng thay vì lặp lại chúng mà không xem xét. Điều làm nó khác biệt với suy nghĩ thông thường là cấu trúc: bạn chủ động xem lại một tình huống cụ thể và đặt câu hỏi điều gì thực sự đã xảy ra, tại sao bạn hành động theo cách đó, và kết quả là gì. Mục tiêu không phải là tự chỉ trích hay đổ lỗi; đó là một sự xem xét tỉnh táo, dựa trên sự thật. Việc tách biệt quan sát khỏi phán xét rất quan trọng ở đây, vì chỉ có một cái nhìn trung thực vào sự thật mới tạo ra những hiểu biết bạn thực sự có thể sử dụng.

Trong thực tế, tự suy ngẫm thường hoạt động thông qua một vài câu hỏi đơn giản: Tôi đang cố gắng đạt được điều gì, điều gì thực sự đã xảy ra, và kết quả khác với kế hoạch ở đâu? Và tôi sẽ làm gì khác đi vào lần tới trong một tình huống tương tự? Viết ra câu trả lời rất hữu ích, vì việc diễn đạt thành lời buộc phải rõ ràng và làm cho các mẫu lặp lại trở nên rõ ràng. Những người suy ngẫm thường xuyên, ví dụ vào cuối mỗi ngày làm việc hoặc sau khi hoàn thành một dự án, bắt đầu nhận thấy các mẫu trong hành vi của chính họ mà nếu không sẽ bị lãng quên trong sự vội vã của công việc hàng ngày.

Không có tự suy ngẫm, các sai sót có xu hướng lặp lại, vì nguyên nhân thực sự không bao giờ thực sự được nêu tên, ngay cả khi kết quả rõ ràng không đạt yêu cầu. Với tự suy ngẫm, một trải nghiệm duy nhất trở thành một bước học hỏi cải thiện vòng hành động tiếp theo. Điều này áp dụng cho các nhóm cùng nhau suy ngẫm và biến điều đó thành các cải tiến cụ thể, cũng như đối với các cá nhân. Theo thời gian, điều này thay đổi toàn bộ cách tiếp cận của bạn: thay vì chỉ đơn giản phản ứng, bạn bắt đầu chủ động điều khiển hành động của chính mình.

Ví dụ thực tế

Một tổ trưởng xưởng nhận thấy rằng trong ba tuần liên tiếp, dưới áp lực thời gian, cô đã giao nhiệm vụ cho đồng nghiệp mà không giải thích đầy đủ về việc bàn giao. Vào chiều thứ Sáu, cô dành 15 phút và viết ra những lần bàn giao nào đã dẫn đến các câu hỏi tiếp theo trong tuần đó, những gì còn thiếu trong lời giải thích của cô, và việc đó tốn bao nhiêu thời gian, trong trường hợp này khoảng 40 phút bị mất do ba vòng câu hỏi làm rõ. Từ đó cô rút ra một quy tắc đơn giản cho bản thân: luôn thêm hai câu về mục tiêu của nhiệm vụ trước khi bàn giao. Tuần tiếp theo, các câu hỏi tiếp theo giảm xuống chỉ còn một.

Leanshift hỗ trợ như thế nào

Tự suy ngẫm là phần Check và Act của PDCA, được áp dụng vào hành vi của chính bạn thay vì một quy trình. Check và Act chỉ hoạt động nếu trước tiên bạn nhìn nhận trung thực vào những gì thực sự đã xảy ra, và đó chính xác là điều tự suy ngẫm làm ở quy mô cá nhân. Đó là một thói quen cốt lõi của cải tiến liên tục: suy ngẫm về hành động của chính mình không chỉ cải thiện bạn, nó tạo ra điều kiện để giúp người khác trở nên tốt hơn.

Câu hỏi thường gặp

Tự suy ngẫm có giống với suy nghĩ quá mức không?

Không. Suy nghĩ quá mức xoay quanh cùng những suy nghĩ mà không đi đến kết luận nào. Tự suy ngẫm tuân theo một cấu trúc với mục tiêu rõ ràng: biến một tình huống cụ thể thành một hiểu biết có thể kiểm chứng cho những gì bạn làm tiếp theo.

Tôi nên suy ngẫm bao lâu một lần?

Suy ngẫm ngắn, thường xuyên hoạt động tốt hơn các buổi hiếm hoi, kéo dài. Năm đến mười phút vào cuối ngày làm việc, hoặc sau khi hoàn thành một dự án, thường đủ để nắm bắt những bài học chính.

Tôi có phải viết nó ra không?

Không nhất thiết phải viết ra, nhưng việc viết giúp ích rất nhiều, vì nó biến những suy nghĩ mơ hồ thành cụ thể và cho phép bạn so sánh các mẫu qua nhiều tuần. Ngay cả một vài gạch đầu dòng cũng đủ.